'Đuổi' dịch ở buôn làng

0:00 / 0:00
0:00
TP - COVID-19 ập đến, khuấy đảo mọi sinh hoạt thường ngày của bà con vốn yên bình hai buổi trên nương rẫy. Trong quá khứ, đồng bào các dân tộc thiểu số từng vượt qua gian khó bằng nếp sống, luật tục và từ đó hình thành ý thức, kinh nghiệm trong việc phòng chống dịch bệnh. Nay, họ phòng dịch bằng cách của riêng mình kết hợp với các giải pháp phòng, chống dịch tiên tiến để bảo vệ buôn làng bình yên.

Kỳ 1: Thiết lập vùng xanh

Đồng bào dân tộc phía Bắc di cư vào Đắk Lắk sinh sống họ mang theo nhiều nét đẹp văn hóa truyền thống, trong đó có cách đuổi dịch được đúc rút trong kinh nghiệm sống hằng ngày. Bây giờ, họ áp dụng để ngăn đại dịch bùng phát, thiết lập vùng xanh nơi mảnh đất họ đang sinh sống.

Bùa hộ mệnh

“Khe ơi, thế đăng ký tiêm phòng bệnh COVID-19 rồi khi nào còn tiêm phòng bệnh dương tính với bệnh F0, F1 hay 2 gì đó không? Chú mới tiêm bạch hầu chưa lâu mà, chắc không dám tiêm đâu? Em nhiều bệnh lắm, tiêm rồi thế này thế kia”. Rất nhiều câu hỏi mà bà con thôn Đại Thành, xã Ea M’droh (huyện Cư M’gar, tỉnh Đắk Lắk) hỏi nữ già làng Bàn Mùi Khe (SN 1987). Chị Khe nhẹ nhàng giải thích cặn kẽ cho bà con hiểu, và động viên để họ yên tâm đăng ký.

“Ở đây, mỗi lần đi tiêm, phụ nữ và trẻ con không sợ, nhưng đàn ông họ nói thấy kim tiêm là... ớn. Đợt rồi vận động đi tiêm bạch hầu nhiều người không chịu đăng ký tôi phải tư vấn, giải thích động viên. Bây giờ gần 90% người dân của thôn tiêm đủ 2 mũi bạch hầu”.

Thôn Đại Thành, xã Ea M’droh gần 80 hộ dân, 100% dân tộc thiểu số chủ yếu là đồng bào dân tộc Dao Đỏ di cư từ các tỉnh phía Bắc. Đời sống còn gặp nhiều khó khăn, trình độ văn hóa hạn chế. Chính quyền địa phương triển khai nhiều biện pháp phòng chống dịch, bà con rất ý thức bảo vệ mình, phòng tránh cho gia đình, người thân.

Anh Y Wal Mlô, Bí thư Huyện Đoàn Cư M’gar cho biết, với đặc thù địa bàn rộng, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 46% dân số. Để người dân nắm rõ thông tin về dịch COVID-19, huyện Đoàn đã đẩy mạnh tuyên truyền bằng hình thức phù hợp với tình hình thực tế của mỗi địa phương và văn hóa từng dân tộc. Ngoài tuyên truyền qua mạng xã hội, trực tiếp tại các hộ gia đình, phát tờ rơi, lực lượng thanh niên tuyên truyền bằng loa di động có tiếng dân tộc thiểu số.

Từ ngày huyện Cư M’gar ghi nhận nhiều ca dương tính, các ngả đường vào thôn Đại Thành, những trụ bằng thân cây được dựng lên trên đó dán tờ giấy có ghi chữ hán.

Theo một số người dân trong thôn, đây là phong tục truyền thống từ xưa nay của đồng bào Dao Đỏ. “Con ma” COVID-19 cũng như nhiều “con ma” hay gây bệnh cho bà con trong làng. Bà con trong thôn quyết định phòng “ma” bằng cách của riêng mình. Họ kể, thầy cúng làm lễ cúng yểm phép vào tờ giấy. Sau đó dán lá bùa trên đó để trấn giữ, canh gác không cho “ma COVID” vào làng, an định cho bà con trong thôn.

“Nếu khách hay ai ở xa muốn đến chơi, khi nhìn thấy lá bùa, họ sẽ hiểu và không đi vào. Mình thực hiện được quy định cách ly, nhà cách ly với nhà, thôn cách ly với thôn. Con ma sẽ không xâm nhập được vào trong làng. Giờ hiện đại rồi có gì cần thiết thì điện thoại cho nhau”, một người dân thôn Đại Thành chia sẻ.

Khi thông tin dịch COVID-19 về thôn, bà con cũng nhiều nỗi lo. Mỗi ngày, nữ già làng Bàn Mùi Khe lại cần mẫn đi đến từng hộ nắm bắt tình hình kết hợp tuyên truyền biện pháp phòng chống dịch COVID-19 của nhà nước, để bà con thực hiện đúng.

'Đuổi' dịch ở buôn làng ảnh 1

Đoàn thanh niên tuyên truyền bằng 2 thứ tiếng

Khi dịch phức tạp, chị Khe lập một nhóm trên face tập hợp tất cả người Dao thôn Đại Thành để tiện trao đổi thông tin. Một số thôn trong xã và xã lân cận ghi nhận các ca dương tính, thôn Đại Thành chưa có ca nào. Nơi đây, bằng những cách làm mang tính đặc thù nhằm chống dịch hiệu quả bảo vệ “vùng xanh” trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số, góp phần thu hẹp các “vùng đỏ, cam, vàng” hiện nay.

Cách ly tại rẫy

Chị Bàn Mùi Khe chia sẻ, vào thời điểm đầu tháng 8, đi vào các rẫy cà phê, sẽ bắt gặp một số tấm biển được ghi cẩn thẩn, “Nhà đang có người cách ly”. Đó là những gia đình có người ở các tỉnh phía Nam về quê tránh dịch, họ tự vào rẫy cách ly để hạn chế tiếp xúc mọi người. Thôn chị có một vài người đi từ vùng dịch về. Được gia đình dựng sẵn chòi ở rẫy để cách ly và tiện công việc làm rẫy. Khi về đến địa phương, họ tới trạm y tế khai báo và đi thẳng vào rẫy cách ly. Giờ thì hết rồi, ai về phải vào cách ly tập trung.

Đầu tháng 8, Hà Văn Huy từ TPHCM về quê tránh dịch, Huy đã tự cách ly tại căn chòi của gia đình nằm trên rẫy (xã Ea Yông, huyện Krông Pắk, tỉnh Đắk Lắk), đảm bảo quy định phòng chống dịch tại địa phương. Do rẫy ở cách nhà 10 km, khoảng 2-3 ngày, mẹ Huy tiếp tế thực phẩm cho cậu. Mẹ chuẩn bị nguyên liệu tươi sống như thịt, trái cây, rau để Huy tự nấu ăn. Ở rẫy không có nhiều phương tiện giải trí, Huy chăm chỉ tập thể dục, rèn luyện sức khỏe.

Thời gian ở rẫy, Huy giúp ba mẹ phát quang cỏ dại và thu hoạch sầu riêng. Huy chia sẻ, cuộc sống ở rẫy, tuy buồn nhưng không khí trong lành, mát mẻ. Nơi đây, Huy cảm nhận được câu chuyện đẹp về lòng tốt như mầm lộc an lành nảy nở giữa “tâm dịch”. Những người dân đi thu hoạch nông sản gần rẫy nhà Huy chủ động mang trái cây, thức ăn đặt trước cổng mặc dù không quen biết. Họ đều là người dân tộc thiểu số, rất thật thà, hiền lành.

Mấy tháng qua, từ sáng đến chiều chị H’Thiêm (xã Ea Kpam, huyện Cư M’gar) và người dân nơi đây đã quen với hình ảnh đoàn thanh niên đi xe máy với chiếc loa lưu động được buộc chặt phía sau phát 2 thứ tiếng (Êđê và tiếng Việt) vang khắp ngóc ngách ngõ hẻm ở các buôn làng của đoàn viên thanh niên tuyên truyền về cách phòng, chống dịch.

'Đuổi' dịch ở buôn làng ảnh 2

Đoàn thanh niên hỗ trợ người dân thu hoạch bơ

Chị H’Thiêm chia sẻ, ở đây người dân thường đi làm nương rẫy. Bà con bây giờ hạn chế đến nơi đông người, ra đường luôn đeo khẩu trang. Biết được nhiều thông tin về các vùng nguy cơ lây lan dịch để phòng tránh. Đoàn thanh niên còn nắm thông tin, số lượng người dân từ các vùng dịch trở về địa phương để có biện pháp tuyên truyền, giúp đỡ. Không những thế họ còn hỗ trợ bà con thu hoạch nông sản.

Anh Nguyễn Thanh Tùng, Bí thư đoàn xã Ea Kpam (huyện Cư M’gar) cùng một số đoàn viên thanh niên đang hái bơ Booth giúp người dân trải lòng, để giúp bà con yên tâm cách ly, một số gia đình có bơ già họ liên hệ, bên Đoàn cử lực lượng tới hỗ trợ hái.

Hiện bà con gọi nhiều, nhưng chưa tìm được đầu ra. Huyện đang thực hiện giãn cách theo Chỉ thị 16, việc thu hoạch và tiêu thụ nông sản của người dân gặp rất nhiều khó khăn. May đơn hàng không nhiều, lâu lâu mới có nên giải quyết được cho bà con chừng nào hay chừng đấy. Đợt trước, Hội phụ nữ xã liên hệ được điểm thu mua, họ trao đổi lại và đoàn thanh niên đến hái cho các hộ dân ở thôn 6 (xã Ea Kpam) và giúp bà con tiêu thụ được hơn 2 tấn bơ.(Còn nữa).

MỚI - NÓNG
Phố Hà Nội và những 'nữ doanh nhân' xưa
Phố Hà Nội và những 'nữ doanh nhân' xưa
TP - Đặc trưng nổi tiếng nhất của khu phố cổ là các phố nghề. Và chính sản phẩm được buôn bán trở thành tên phố, với chữ "Hàng" đằng trước, mỗi phố chuyên môn buôn bán một loại mặt hàng. Đây cũng là một nét văn hóa đặc trưng của Hà Nội.
Hồ Văn Ngởi mơ ước trở thành một nhà làm phim chuyên nghiệp
Chàng trai Pa Kô làm 'phim hành động' chống COVID-19
TP - Trong những ngày cả nước vẫn căng mình chống dịch COVID-19, Hồ Văn Ngởi bất ngờ đăng tải lên facebook cá nhân và kênh YouTube một bộ phim ngắn gần 7 phút mang tên “Đại chiến Corona virus”. Bộ phim nhanh chóng được lan tỏa mạnh mẽ không chỉ trong cộng đồng người dân tộc mà còn gây chú ý trên mạng xã hội.

Có thể bạn quan tâm

Du khách tham gia tua trải nghiệm ở trang trại cà phê

Chàng trai Thụy Sĩ phiêu với cà phê Chappi

TP - Khi tìm mua những loại cà phê ưa thích trên internet, chàng trai người Thụy Sĩ Zihlmann Marc Aurel đã kết nối với tín đồ cà phê Nguyễn Lê Thạch Thảo. Marc liền bay đến Lâm Đồng để tham quan vườn cà phê Arabica, loại cà phê vốn được người châu Âu ưa chuộng. Nào ngờ, chuyến đi này anh trúng tiếng sét ái tình. Sau khi cưới nhau, Marc ở lại quê của Thảo để cùng theo đuổi đam mê xây dựng thương hiệu cà phê Chappi.
Đức say mê với việc nuôi, phát triển đàn rắn. Ảnh: Duy Chiến

Khởi nghiệp từ... rắn

TP - Chủ trại nuôi rắn là một cán bộ Đoàn ở thành phố Lạng Sơn. Mô hình thanh niên lập nghiệp hiệu quả của anh đáng để tuổi trẻ địa phương noi gương, học tập.
Chị Phương (thứ 2 từ phải sang) trong lần biểu diễn đàn tính, hát Then

Làn điệu dân ca Tày xua COVID-19

TP - Mong muốn lan tỏa thông điệp phòng chống dịch theo cách riêng của mình, nữ cán bộ người Tày lên mạng Internet tìm những bài hát có nội dung phù hợp, chuyển thành làn điệu Then đặc sắc.
Lãnh đạo Công an tỉnh Quảng Trị thừa ủy quyền của Bộ trưởng Bộ Công an tuyên dương, trao thưởng cho các hộ gia đình hiến đất để xây dựng trụ sở làm việc, nơi ở cho cán bộ, chiến sĩ Công an xã ở huyện Hướng Hóa

Tấm lòng vàng của đồng bào rẻo cao

TP - Một số gia đình đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô ở 2 huyện rẻo cao Đakrông và Hướng Hóa của tỉnh Quảng Trị tự nguyện hiến tặng hàng trăm, hàng nghìn mét vuông đất xây dựng trụ sở làm việc và nhà ở tập thể Công an xã là điều trân quý giữa thời buổi “tấc đất, tấc vàng” này.
Cán bộ biên phòng nhiều lần vận động người Rục rời hang đá

Chuyện chưa kể về tộc người 'bí ẩn nhất thế giới': Gian nan bảo tồn 'người em út'

TP - Năm 1960, sau nhiều đợt luồn rừng tìm kiếm, vận động của cơ quan chức năng, người Rục chính thức về định cư ở thung lũng Cu Nhái, cách trung tâm xã Thượng Hoá hơn 11km đường rừng. Người Rục một thời đã thành lập được HTX nông nghiệp cho riêng mình. Tuy nhiên do chiến tranh phá hoại của Đế quốc Mỹ cùng dịch bệnh liên miên, mỗi lần như thế họ lại quay về hang đá sống cuộc sống thuở “hồng hoang”.
Khi chưa được phát hiện, người Rục sống trong hang đá giữa mênh mông núi đá của đại ngàn Trường Sơn

Tộc người 'bí ẩn nhất thế giới', chuyện chưa kể

TP - Những năm 1958 - 1959, trong chuyến tuần tra biên giới, một tổ Công an vũ trang Cà Xèng (nay là Biên phòng) phát hiện một nhóm “người rừng”, thoắt ẩn, thoắt hiện giữa hệ núi đá vôi Phong Nha - Kẻ Bàng, gần biên giới Việt - Lào, thuộc địa phận Quảng Bình. Họ sinh sống trong các hang đá, mái đá, lấy vỏ cây làm khố, săn bắt, hái lượm để sinh sống qua ngày - đó là tộc người Rục.